Direct naar navigatie

Bodemmicromorfologisch onderzoek

Door: Vlaardings Archeologisch Kantoor

Archeologen zijn echte onderzoekers. Niet alleen de eeuwenoude dingen die zij vinden, zijn voor hen interessant, ook willen zij veel weten van de grond waarin zij graven. En omdat je niet alles kan weten, roepen zij vaak de hulp in van een geoloog. Geologie, ook wel aardwetenschap, is een vak apart. Een bijzondere discipline in het geologisch onderzoek is de bodemmicromorfologie.

Geologen onderzoeken de duidelijk zichtbare lagen in de bodem, de micromorfoloog bekijkt de bodem onder een microscoop.

Bodemmicromorfologie

Geologen onderzoeken de duidelijk zichtbare lagen in de bodem, de micromorfoloog bekijkt de bodem onder een microscoop.

Zoals de naam al doet vermoeden richt dit onderzoek zich op de kleine details, en wel van het ontstaan van lagen in de grond. Bekijkt een geoloog liever de goed zichtbare lagen in de grond, bijvoorbeeld klei en veen, een micromorfologisch onderzoeker bestudeert een kleine stukje van een laag en wel door de microscoop. Zo ontdekt een mircomorfoloog dat er binnen ogenschijnlijk één enkele laag veel meer kleine laagjes bestaan.

Details

Klei is compact en gelijkmatig van structuur.

De micromorfoloog zaagt een klein plakje van een geologische laag. Dit plakje slijpt hij bij totdat het zo dun is dat er licht doorheen kan schijnen, daarom wordt het ook wel een slijpplaatje genoemd. Onder de microscoop met belichting kan de micromorfoloog alle mineralen afzonderlijk bekijken. Zo ziet hij niet alleen de gronddeeltjes als klei en zand, maar ook houtskool, kalk en ijzer. Waar de onderzoeker ook op let is de structuur van de grond. Soms lijkt de deeltjes wat in elkaar gedrukt, een teken dat er veel gelopen is op die grondlaag.

De archeoloog en de micromorfoloog 

Veen en klei, veen is grof en geeft een open structuur.

Archeologen zijn ook uitermate geïnteresseerd in details. Ze willen precies weten hoe de laag waarin ze iets vinden is ontstaan. Zo kunnen zij beter begrijpen waarom een voorwerp is achtergebleven in de grond. Bijvoorbeeld omdat er een overstroming is geweest, of omdat het huis is afgebrand, of omdat de boer de mestput heeft uitgestrooid over zijn akker. De micromorfologisch onderzoeker kan hier bij helpen. Hij kan namelijk aan de samenstelling van de mineralen zien of het land vroeger is overstroomd, of het een akker of een erf was. Ook kan hij brandlagen herkennen en ophogingslagen. Allemaal nuttige informatie voor een archeoloog.

Archeologen vinden details heel belangrijk, dit klein brokje houtskool kan de archeoloog al veel informatie geven.

Micromorfologisch onderzoek in Vlaardingen

In Vlaardingen helpen micromorfologische onderzoekers ook vaak de archeologen. Bij de opgravingen op locatie Vergulde Hand-West bijvoorbeeld. Hier ontdekte de onderzoeker veel over de prehistorische landbouw. De mensen uit de ijzertijd branden hier regelmatig de vegetatie af om goede weides voor hun koeien en schapen te krijgen. Ook bewerkten zij het land rondom hun nederzettingen voor akkerbouw. Een raadsel is een grote hoeveelheid as dat de onderzoeker aantrof. Deze as staat los van de weidebranden, maar duidt wel op grootschalige stookactiviteiten. Misschien was er in de buurt een smederij of een pottenbakkerij. De archeologen hebben deze werkplaats echter nog niet gevonden.

Reacties