Direct naar navigatie

Egodocument van Jacob van Leeuwen - boer Zwerus de Jong

Door: Stadsarchief Vlaardingen, Periode: 1900 - 1949, Thema's: Dagelijks leven, Oorlog

Nóg een paar mooie herinneringen van onze trouwe websitebezoeker Jacob van Leeuwen: "Van tijd tot tijd schiet met wat te binnen waarvan ik denk, dát moet ik eens opschrijven". Zo gezegd, zo gedaan dus. Wíj zijn er blij mee en u vast ook!

Boer Zwerus (of Swerus) de Jong naast zijn boerderij aan de Broekweg (1957)
                                                                                                

Herinneringen aan de boerderij

Vóór de oorlog kwam ik veel over de vloer bij boer Zwerus de Jong, die halverwege de Broekweg zijn boerderij had. Steevast meldde ik mij zaterdagmorgen na schooltijd bij Eygenraam aan de Twee Vriendenstraat die daar een kwekerij had. Daar stond dan de paard-en-wagen van Zwerus. Hij zat bij Eygenraam binnen en ik moest op het paard passen. Als hij klaar was met zijn inkopen ging het richting Hoogstraat naar Van Toor waar het nodige aan levensmiddelen werd ingeslagen. Daarna in galop de Afrol af, richting boerderij. Daar at ik dan mee, met de hele familie en de knechten, gezeten aan een grote tafel. Boer Zwerus had veel vee, en daarom ook twee hooibergen. Er was altijd van alles te doen. In de zomer, als het vee buiten liep, moest ik die van ver uit het weiland ophalen en naar 'de bocht' brengen, waar ze -met het handje natuurlijk- werden gemolken. Er was ook een boomgaard met appels en peren, voor eigen gebruik. De vruchten gingen na de pluk naar de zolder waar de appeltjes konden te drogen. 's Avonds liep je dan gewoon weer terug naar huis.........want een fiets was er toen niet bij.

De tuin van A. Eygenraam Az, met tuinderswoning. De foto is vanaf de Maassluissedijk genomen. Foto H.K. van Minnen, 1965

Op zoek naar pamfletten
Ook in de eerste oorlogsjaren kwam ik er vaak. Ik zocht dan speciaal in de hooilanden naar door de RAF uitgestrooide pamfletten. In de hooilanden kwam je pas als er gehooid moest worden, het was er nog ongerept. Ik kon er dus gave exemplaren vinden. Ook viste ik ze wel uit de sloot, die waren er niet mooier op geworden natuurlijk. Zo ben ik aan een leuk aantal exemplaren gekomen, waaronder een serie 'Vliegende Hollanders'. De dubbele ruilde ik. In de begintijd van de oorlog ging het gerucht dat de Engelse vliegeniers kleine zakjes toffees hadden uitgestrooid. Dat was een lekkernij die we al tijden niet meer hadden geproefd! Wij zoeken en zoeken..... maar helaas, zonder resultaat. Ging het om een loos gerucht?
Een ander gerucht was wel waar. Er waren zakjes thee gestrooid! Ik op zoek, niets te vinden, totdat ik in de buurt van de boerderij van Jan Keizer aan de Bommeer op het vlietland liep.... Wat lag daar nou? Het was een kartonnetje, het theezakje dat eraan hing was verdwenen. Maar ik vond het kaartje veel belangrijker en ik heb het nog. Het stukje garendraad zit er zelfs nog aan!

De tekst erop luidt: 'Nederland zal herrijzen. Uit vrij Nederl. Indië een groet: Houdt moed!'

Hoe was ik op het idee gekomen pamfletten te verzamelen? Welnu, het zal bekend zijn dat op het land van dokter Moerman in 1939/40 Nederlandse soldaten lagen met afweergeschut. Na 10 Mei waren er natuurlijk niet direct Duitsers in Vlaardingen, en zoals altijd wilde ik de Broekweg inlopen. Ik woonde er vlakbij, in de Huijgensstraat.
Aan het begin van de Broekweg stond een Hollandse soldaat. Ik mocht de Broekweg niet in. Terwijl ik naast die soldaat sta komt er heel laag een Duits vliegtuig overgevlogen. En wat doet die soldaat? Hij pakt zijn geweer en schiet op dat vliegtuig....!
Had natuurlijk geen enkel effect. Gelukkig maar, want ze hadden eens terug moeten schieten! Enkele dagen later mocht ik wel de Broekweg op. Bij de oprijlaan van dr. Moerman aangekomen lagen daar de Hollandse soldaten in de berm van de slootkant bij te komen van de schrik van de afgelopen dagen.
Even daarvoor had ik een pamflet gevonden dat de Duitsers hadden uitgegooid met de tekst dat de Hollanders geen weerstand moesten bieden want 'tegen de grote overmacht waren ze toch niet opgewassen'. Terwijl ik dat las vroeg een soldaat "Wat heb je daar?" Ik zeg: een Duits pamflet. De soldaat antwoordde "Oh, mag ik dat hebben?". En ik gaf hem dat pamflet, en daar heb ik tot vandaag de dag nóg spijt van!

Reacties